Tempa Pano Duvar Tipi ve Dikili Tip Panolar: Ürün ve Seçim Rehberi

Elektrik dağıtımı, kumanda ve otomasyon projelerinde pano gövdesi, yalnızca ekipmanları bir arada tutan bir kabuk değildir. Kurulum biçimi, kullanılabilir montaj alanı, kablo girişi, erişim, çevresel koruma ve ileride yapılacak genişlemeler doğrudan pano ailesinin seçimine bağlıdır. Tempa Pano’nun güncel kataloğunda duvar tipi grupta JB, TB, BK/BKP, KB/KBP, EKO, ETS, EDT, HDS, KDS ve ESE; dikili tip grupta AS, ASE, MS, MSD, GS ve CC serileri sıralanır. Web kategori sayfalarında ayrıca BS adı da görülebilir. Bu katalog rehberi, iki grubun seçim mantığını açıklarken duvar tipi için BK/BKP serisini, dikili tip için de AS modüler serisini teknik referans olarak ayrıntılandırır ve diğer ailelerin resmî portföydeki yerini özetler. Verilen ölçü, malzeme ve koruma bilgileri ilgili serilerin resmî ürün dokümanlarına aittir; farklı bir seriye kendiliğinden genellenmemelidir.

Duvar tipi ve dikili tip pano arasındaki temel ayrım

Duvar tipi bir gövde, sınırlı sayıdaki kumanda veya dağıtım bileşeninin zeminde bağımsız bir kabine ihtiyaç duyulmadan taşınmasını sağlar. Projede pano ağırlığı, duvarın taşıma kapasitesi, bakım için kapak ya da kapının açılma alanı ve kablo güzergâhı birlikte değerlendirilir. Dikili tip çözüm ise daha büyük montaj yüzeyi, modüler genişleme ve birden fazla bölmenin yan yana birleştirilmesi gereken uygulamalara yönelir. Tempa AS serisinin birleştirilebilir yapısı, sökülebilir yan panelleri ve çoklu montaj plakası imkânı bu ikinci yaklaşımın somut karşılığıdır. Bu nedenle seçim yalnızca dış ölçü üzerinden yapılmaz; ekipman yerleşim planı, ısıl yük, erişim yönü, kablo kesitleri, baza gereksinimi ve yedek kapasite de daha teklif aşamasında tanımlanır.

BK ve BKP serisi: kompakt duvar tipi bağlantı kutuları

Tempa’nın BK/BKP teknik dokümanında gövde ve kapak için EN 10130 DC01 çelik levha belirtilir; her ikisinin nominal kalınlığı 1,2 mm’dir. Opsiyonel montaj plakası, EN 10346 DX51D+Z galvaniz kaplı çelikten ve 1,5 mm kalınlıktadır. Standart yüzey işlemi RAL 7035w toz boyadır. Koruma sınıfı seri varyantına göre ayrılır: BK için IP66, BKP için IP65 değeri TS 3033 ve EN 60529 referanslarıyla verilir. Dolayısıyla sipariş kodunda yalnızca boyut değil, BK ya da BKP seçiminin hangisi olduğu da açıkça belirtilmelidir. IP derecesi, üreticinin tarif ettiği standart yapı ve doğru montaj koşulları için anlamlıdır; sahada açılan delikler, kullanılan rakorlar ve kapama elemanları nihai korumayı etkileyebilir.

BK ve BKP, kaynaklı gövde ve vida ile bağlanan düz kapak yapısını paylaşır; kapak içinde poliüretan dökme conta bulunur ve gövde DIN ray bağlantısı için hazırdır. BK için IP66, BKP için IP65 koruma sınıfı yayımlanır. Alt ve üst kablo geçiş plakaları ile tek parça PE plaka contası yalnız BKP varyantı için belirtilir. BKP standart ölçü tablosunda ürün boyutuna göre iki veya dört kablo geçiş plakası bulunur. DIN ray, montaj plakası, bunlara ait bağlantı elemanları, topraklama iletkeni ve dört adet duvar bağlantı elemanı tamamlayıcı aksesuar olarak listelenir. Bu ayrım, keşif listesinin hazırlanmasında önemlidir: ürün gövdesiyle birlikte gerekli montaj donanımının tamamının standart pakette bulunduğu varsayılmamalı, aksesuar ihtiyacı ürün koduyla eşleştirilmelidir.

BK/BKP boyutlandırmasında kullanılabilir alan

Resmî BK/BKP kataloğu dış genişlik, yükseklik ve derinliğin yanında kapaktaki kullanılabilir alanı, duvara bağlantı ölçülerini, DIN ray bağlantı ölçüsünü ve montaj plakası ölçüsünü ayrı ayrı verir. Örneğin katalog başlangıcındaki BK 151512 kodlu ürün 150 × 150 × 120 mm dış ölçüye sahiptir; aynı satırda kullanılabilir alan ve bağlantı ölçüleri dış ölçüden daha küçüktür. Bu örnek, “kutu dıştan sığıyor” kontrolünün tek başına yeterli olmadığını gösterir. Terminal, röle, güç kaynağı veya saha bağlantı elemanları yerleştirilirken bileşen gövdeleri kadar kablo bükülme yarıçapı, DIN ray uç boşluğu ve kapakla çakışma ihtimali de kontrol edilmelidir. Seri özel boyut, özel renk, ön işlem ve camlı kapak seçenekleriyle talep edilebilir; ancak bunlar standart ürünün otomatik parçası değil, siparişte tanımlanması gereken seçeneklerdir.

AS serisi: birleştirilebilir modüler dikili tip yapı

Tempa AS serisi, dikili tip panolar içinde modüler bir platform sunar. Resmî teknik sayfaya göre çerçeve ve paneller EN 10130 DC01 çelik levhadan 1,5 mm, kapı ve baza ise 2 mm kalınlığında üretilir. Montaj plakası EN 10346 DX51D+Z galvaniz kaplı çelikten 2 mm’dir. Standart dış yüzey RAL 7035w toz boya ile kaplanır. Koruma sınıfı IP55 olarak TS 3033 ve EN 60529 referanslarıyla açıklanır. Kaynaklı çerçeve, kapı ve sırt içindeki poliüretan dökme conta, gizli menteşe ve kollu polyamid gövdeli ispanyolet kilit serinin temel yapısal unsurlarıdır. Resmî dokümanda kilit, 333 anahtarlı ve üç noktadan kilitlenen yapı olarak tanımlanır.

AS platformunda arka yüz için kapı veya sırt seçilebilmesi, bakım erişiminin proje düzenine göre kurulmasını sağlar. Birden fazla montaj plakası kullanılabilir; yan paneller sökülebilir ve kabinler modüler biçimde birleştirilebilir. Baza ve kapak seçenekleri de seri yapısına dâhildir. Üreticinin donanım listesinde ön ve arka çerçeve, seçime bağlı kapı veya sırt, opsiyonel montaj plakası ve baza, üst kapak, derinliğe göre dört ya da altı kızak ile kapı içi montaj profili yer alır. Buradaki “seçim” ve “opsiyon” ifadeleri teklif konfigürasyonunda açıkça karşılık bulmalıdır. Özellikle montaj plakası ve baza gerektiren bir projede yalnızca temel kabin koduyla sipariş vermek eksik konfigürasyona yol açabilir.

Modüler yapının projelendirmeye etkisi

Birleştirilebilir dikili kabinler; güç dağıtımı, otomasyon, sürücü veya saha terminali gibi farklı görevlerin komşu bölümlere ayrılmasına imkân tanır. AS serisi için Tempa tarafından listelenen perde ve perde profilleri, menteşeli perde, kısa, parçalı veya birleştirme montaj plakaları, ayırıcı profiller ile L, U ve Z profiller bu yerleşimi destekleyen aksesuarlardır. Bara kaidesi ve kademeli bara kaidesi, birleştirme kiti, kaydırma kızağı ve takozu, ayarlı ya da teleskopik perfore raf, proje cebi, sigorta yeri kapama parçası, topraklama iletkeni ve interlock kilit sistemi de tamamlayıcı seçenekler arasında sayılır. Bu zenginlik, her aksesuarın her proje için zorunlu olduğu anlamına gelmez; aksine mekanik tasarımın elektrik yerleşim planıyla birlikte tamamlanmasını gerektirir.

Duvar tipi portföyün kısa ürün haritası

Tempa’nın güncel kataloğu farklı duvar tipi ihtiyaçları ayrı serilerle karşılar. EKO ailesinde standart konfigürasyona göre tek kapıda IP66, çift kapıda IP55 ve camlı kapıda IP65 değerleri yayımlanır. ETS, kaynaklı gövde, dolu veya camlı kapı, alt kablo geçiş plakası ve IP65 korumayla listelenir. Büyük boy duvar tipi EDT’de tek kapı IP65, çift kapı IP55’tir. HDS, EN 10088 1.4016 standardında 430 paslanmaz gövde ve IP66 yapı sunar. Kompakt JB vidalı kapaklı ve IP55’tir. ESE, dışı RAL 7035w boyalı, içi iletken galvaniz yapısı ve EMC contalı kapısıyla IP65 EMC çözümüdür. KDS sayfasında düz ve camlı kapı ile fırçalı üst-alt kablo geçişi açıklanır; ancak koruma sınıfı yayımlanmadığından KDS için IP değeri teklif sırasında ayrıca teyit edilmelidir.

Dikili tip portföyün kısa ürün haritası

Dikili tip grupta AS, kaynaklı çerçeveli ve IP55 modüler platformdur. ASE, iletken iç yüzey ve EMC contalarla IP55 dikili EMC çözümü olarak yayımlanır; Tempa’nın bazı sayfa ve PDF başlıklarında BSE adı görülebildiği için siparişte güncel seri kodu doğrulanmalıdır. MS, on bükümlü kaynaklı monoblok gövde ve güncel Türkçe dokümanlarda IP65 korumayla yer alır. MSD çift kapılı monoblok yapı, çıkarılabilir payanda ve IP66 koruma sunar. GS büyük seri modüler dikili pano olarak IP55; CC ise çift cidarlı dış ortam panosu, yağmur şapkası ve IP65 yapıyla tanımlanır. Resmî web kategorisinde görülen BS, eski teknik föyde IP55 modüler seri olarak bulunurken güncel Catalogue 10 içindekilerinde yer almaz; yeni projede kullanılabilirlik ve güncel kod üreticiyle teyit edilmelidir.

Doğru ürünü seçmek için teknik kontrol sırası

İlk adım ekipman listesini, cihazların dış ölçülerini ve bağlantı yönlerini kesinleştirmektir. İkinci adımda montaj plakası veya DIN ray üzerindeki net yerleşim çıkarılır; kullanılabilir alan katalog tablosundan doğrulanır. Üçüncü adım kablo giriş yönü, rakor sayısı, kablo çapları ve saha kablosu bükülme boşluğunun incelenmesidir. Dördüncü adım çevresel koşuldur: hedef IP seviyesi, iç veya dış ortam, toz ve su maruziyeti ile ortam sıcaklığı belirlenir. Beşinci adım, içerideki cihazların kayıplarına göre ısı yönetiminin değerlendirilmesidir. Son adım servis erişimi ve genişlemedir. Vida ile sabitlenen kapaklı kompakt bir kutu yeterli mi, yoksa kapılı ve modüler bir dikili yapı mı gerekli sorusu bu verilerle yanıtlanmalıdır.

IP sınıfı karşılaştırılırken daha yüksek sayının her projede otomatik olarak daha doğru seçim olmadığı unutulmamalıdır. Koruma derecesi, çevresel maruziyet ihtiyacına göre belirlenir; mekanik hacim, erişim ve termal davranış ayrıca kontrol edilir. BKP’de kablo geçiş plakasına yapılacak saha işlemleri ve seçilen rakorlar, AS’de ise birleştirme yüzeyleri, yan panel, üst kapak ve baza konfigürasyonu uygulama bütünlüğünün parçalarıdır. Topraklama iletkenleri ve hareketli kapı ya da panel bağlantıları da proje standardına göre tanımlanmalıdır. Üreticinin aksesuar listesi bu elemanları seçilebilir parçalar olarak gösterdiği için, teklif karşılaştırmasında yalnız dış gövde fiyatı yerine tamamlanmış mekanik konfigürasyon esas alınmalıdır.

Özel üretim ve sipariş tanımı

BK/BKP ailesinde özel boyut, özel renk, ön işlem ve camlı kapak; AS ailesinde özel boyut, özel renk, ön işlem ve yassı paketleme üreticinin istek üzerine sunduğu başlıklardır. Özel bir çözüm talep edilirken yalnız dış ölçü vermek yeterli değildir. Kapı açılış yönü, montaj plakası türü, kablo giriş yüzeyi, delik ve kesim planı, kilit, baza yüksekliği, yan panel düzeni, birleştirilecek bölüm sayısı ve yüzey rengi aynı teknik dokümanda tanımlanmalıdır. Ön işlem talebi varsa cihaz kesitlerinin referans noktaları ve toleransları da çizimle sabitlenmelidir. Böylece standart seri özellikleri korunurken sahada tekrar işleme ihtiyacı azaltılabilir ve sipariş edilen gövdenin gerçek yerleşim planıyla uyuşması denetlenebilir.

Teklif dosyasına konulması gereken bilgiler

Tempa duvar tipi veya dikili tip pano talebinde seri adı ve tam ürün kodu, dış ölçüler, adet, kapı ya da kapak tipi, montaj plakası, DIN ray, baza, yan ve arka panel seçimi, kilit, kablo giriş düzeni ve istenen aksesuarlar kalem kalem yazılmalıdır. Hedef IP sınıfı ile bunun hangi standart konfigürasyon üzerinden sağlanacağı belirtilmelidir. Özel renk, delik planı veya farklı ölçü varsa teknik çizim revizyon numarası siparişe bağlanmalıdır. Bu yöntem, BK ile BKP arasındaki IP farkını ya da AS ürün kodundaki seçime bağlı parçaları görünür kılar. Nihai uygunluk, üreticinin güncel teknik dokümanı, seçilen ürün kodu ve uygulama koşulları birlikte doğrulanarak belirlenmelidir.